Gdy dziecko się dławi, nie ma czasu na szukanie informacji w internecie. Liczy się to, co pamiętasz z kursu pierwszej pomocy.
W tym artykule znajdziesz instrukcję krok po kroku — osobno dla niemowlaka (do 1. roku życia) i dla dziecka starszego — zgodną z aktualnymi Wytycznymi Europejskiej Rady Resuscytacji (ERC 2025). Na końcu czekają na Ciebie darmowe plansze do wydrukowania: powieś je w kuchni, pokaż babci i niani, zanieś do żłobka i przedszkola, prześlij znajomym rodzicom małych dzieci. Możesz je udostępniać bez ograniczeń — to część naszej Akcji Bezpieczne Kawałki.
Ważne: zanim zaczniesz działać, upewnij się, że masz do czynienia z zadławieniem, a nie zakrztuszeniem — przy zakrztuszeniu (kaszel, odruch wymiotny) poniższych procedur się nie stosuje. Jak je odróżnić, przeczytasz w artykule „Zadławienie i zakrztuszenie u małego dziecka”.
Pierwsza pomoc przy zadławieniu u dzieci
Zadławienie u niemowlaka — schemat pierwszej pomocy
Zachowaj spokój i oceń sytuację:
- Jeśli niemowlę jest przytomne, ale nie kaszle lub kaszel nie przynosi rezultatu:
- Wezwij pomoc (112) za pomocą zestawu głośnomówiącego lub poproś kogoś o wykonanie telefonu.
- Ułóż niemowlę głową w dół na swoim przedramieniu i oprzyj je o swoją nogę. Przytrzymuj kciukiem i palcem wskazującym ręki, na której leży maluch żuchwę dziecka. Wykonaj do 5 energicznych uderzeń podstawą dłoni drugiej ręki w okolicę międzyłopatkową dziecka. Po każdym uderzeniu sprawdź, czy ciało obce zostało usunięte.
- Jeśli uderzenia w okolicę międzyłopatkową są nieskuteczne, odwróć dziecko na plecy i ułóż głową skierowaną w dół na swoich kolanach. Obejmij dłońmi klatkę piersiową niemowlaka i dwoma kciukami umieszczonymi jeden na drugim wykonaj 5 uciśnięć w dolnej połowie mostka.
- Kontynuuj 5 uderzeń w okolicę międzyłopatkową na przemian z 5 uciśnięciami klatki piersiowej do czasu usunięcia ciała obcego.
- Jeżeli dziecko straci przytomność, rozpocznij resuscytację.
Zadławienie u dziecka powyżej roczku — schemat pierwszej pomocy
Jeśli dziecko kaszle efektywnie: zachęcaj do kaszlu i obserwuj. Nie klep po plecach, nie wkładaj palców do buzi. Efektywny kaszel to najskuteczniejszy sposób usunięcia ciała obcego.
Jeśli dziecko jest przytomne, ale nie kaszle lub kaszel nie przynosi rezultatu:
- Uklęknij za dzieckiem, lekko pochyl je do przodu. Mniejsze dziecko możesz przełożyć przez swoje kolano. Jedną ręką podtrzymuj je za klatkę piersiową i wykonaj do 5 energicznych uderzeń między łopatkami dziecka podstawą drugiej dłoni. Po każdym uderzeniu sprawdź, czy ciało obce zostało usunięte.
- Jeśli to nie pomoże, zastosuj 5 uciśnięć nadbrzusza (między pępkiem a mostkiem): uklęknij za dzieckiem, obejmij je rękami w okolicy nadbrzusza, a następnie energicznie przyciśnij pięść drugą ręką, wykonując ruch w kierunku do siebie i ku górze. Manewr ten powoduje uciśnięcie przepony, a zarazem wzrost ciśnienia w drogach oddechowych. Dzięki temu ciało obce może zostać wypchnięte do jamy ustnej dziecka.
- Kontynuuj naprzemiennie uderzenia w plecy i uciski nadbrzusza, dopóki ciało obce nie zostanie usunięte lub dziecko nie straci przytomności.
- Jeśli dziecko straciło przytomność – wezwij pomoc (112) i rozpocznij resuscytację.
Plansze do pobrania
W sytuacji stresu nikt nie otwiera artykułów w internecie. Dlatego poniżej znajdziesz plansze — dokładnie z tymi schematami, które właśnie przeczytałaś:
✔️ pierwsza pomoc przy zadławieniu u niemowlaka (do 1. roku życia),
✔️ pierwsza pomoc przy zadławieniu u dziecka powyżej roczku.
Wydrukuj je i powieś na lodówce lub wewnątrz szafki kuchennej. Pokaż babci, dziadkowi, niani. Zanieś do żłobka, klubu malucha, przedszkola.
Plansze są darmowe i możesz je udostępniać bez ograniczeń — to część Akcji Bezpieczne Kawałki. Im więcej osób je zna, tym bezpieczniej przy każdym stole.
Podsumowanie
- Zanim zaczniesz działać oceń kaszel: gdy dziecko kaszle efektywnie — nie przeszkadzaj; gdy kaszel jest bezgłośny i nieskuteczny — działaj.
- Schemat pierwszej pomocy jest ten sam w każdym wieku: do 5 uderzeń między łopatki na przemian z do 5 uciśnięciami — różni się technika uciśnięć: u niemowlaka klatka piersiowa (nigdy nadbrzusze!), u dziecka powyżej roczku nadbrzusze.
- Wydrukuj plansze i powieś tam, gdzie je dziecko — a wiedzę przećwicz na kursie pierwszej pomocy, by w stresie działać automatycznie.
- Najlepsza pierwsza pomoc to ta, której nie musisz udzielać: zasady bezpieczniejszego podawania jedzenia znajdziesz w darmowym przewodniku „Kiedy i jak podać…?”.
Powiązane hasła i artykuły
